تهران: علوم انسانی بر پایه معرفتی، مذهبی، دینی و اسلامی در کشور باید ایجاد شود

به گزارش حلقه وصل، غلامعلی حداد عادل رئیس شورای تحول و ارتقا علوم انسانی در نشست خبری که صبح امروز(سه شنبه 10 بهمن ماه) با حضور اصحاب رسانه در شورای عالی انقلاب فرهنگی برگزار شد بیان داشت: دانشگاه‌ها از اول انقلاب یکی ا ز مسائل مورد توجه بوده است و در انقلاب فرهنگی یکی از اهداف تحول در محتوای کتاب‌ها، برنامه‌ها  و روش‌های آموزشی بوده است که از سال 59 آغاز شد و بعد از آن فعالیت‌هایی در دانشگاه و حوزه و ستاد انقلاب فرهنگی قبل و شورای عالی انقلاب فرهنگی بعد صورت گرفت.

وی افزود: در سال 88 شورای عالی انقلاب فرهنگی با تمرکز بر علوم انسانی شورایی را به نام شورای تحول و ارتقا علوم انسانی وجود آمد با ترکیبی 23 نفر از افراد حقیقی و حقوقی که در کنار این افراد روسای دانشگاه تهران و علامه طباطبایی(ره) به عنوان دانشگاه مهم علوم انسانی هم حضور دارند.

حدادعادل با بیان اینکه در هشت سال اخیر 346 جلسه در شورای تحول و ارتقا علوم انسانی برگزار شده است، تصریح کرد: 16 رشته مانند مطالعات زنان، جامعه‌شناسی، روانشناسی، تاریخ، فلسفه، تعلیم و تربیت، علوم سیاسی، زبان و ادبیات خارجی، هنر، اقتصاد، معماری و شهرسازی، رسانه و ارتباطات، مدیریت و حقوق و فلسفه دین و کلام جدید مورد توجه بوده است.

وی ادامه داد: چهار وجه نظر اساس کار شورا قرار دارد که عبارت از اسلامی کردن علوم انسانی، بومی‌سازی، کارآمدی و روزآمدی است که 200 تا 300 استاد در 16 کارگروه فعالیت دارند که 65 برنامه درسی دانشگاهی مبتنی بر علوم انسانی اسلامی به تصویب رسیده که به وزارت علوم ارسال شده است که در همین راستا 10 کتاب مرتبط با علوم انسانی اسلامی منتشر شده است.

رئیس شورای تحول و ارتقا علوم انسانی ابراز داشت: فلسفه کار شورا این است که علوم انسانی در دانشگاه را آزادانه انتخاب کنیم نه اینکه با کار ترجمه و بر اساس کتاب‌های خارجی به تدریس در دانشگاه‌ها منجر شود، بلکه می‌خواهیم علوم انسانی مبتنی بر مبانی فلسفی معرفتی و اندیشه‌ای خود را مطرح کنیم و پذیرفته نیست که هر نحله‌ای از علوم انسانی به مبادی و مبانی مختص به خود در دانشگاه تدریس شود.

وی با تأکید بر اینکه علوم انسانی بر پایه معرفتی، مذهبی، دینی و اسلامی در کشور باید ایجاد شود،‌ گفت:  در این شورا در چهار حوزه سعی کرده است فعالیت کند، اول برنامه‌های آموزشی و درسی که منجر به تألیف کتاب و محتوا خواهد شد، دوم ارتباط با استادها، سوم مسائل مربوط به دانشجویان و چهارم پایان‌نامه‌ها و مجلات پژوهشی است. 

حداد‌عادل با اشاره به اینکه فعلاً رشته‌های اولویت‌دار در دستور کار شورای تحول قرار دارند، از تسریع بیشتر به سایر علوم انسانی خبر داد و تصریح کرد: اسلامی‌سازی همه علوم انسانی در همه رشته‌های علوم انسانی یک معنا ندارد،‌ مثلاً در رشته زبان خارجی یک معیار داریم و در رشته حقوق یک معیار دیگری داریم.

وی در پاسخ به سؤالی که آیا سه برنامه پنج ساله برای به ثمر رسیدن عینی تحول در علوم انسانی اسلامی لازم است، گفت: تحول در علوم انسانی یک امر مستمر است و قرار نیست یک پروژه باشد که ظرف چند سال به سرانجام برسد، بلکه یک امر دائم است و آنچه در حال حاضر انجام می‌شود، مثل برنامه‌های درسی محتاج زمان است و ما چنین برنامه‌ریزی نکردیم، ولی برنامه‌ها از طریق وزارت علوم به دانشگاه‌ها ابلاغ شده است، اما در یکی دو سال آینده در دانشگاه‌ها آثار این فعالیت‌ها از حیث محتوای کتاب‌ها و عناوین درسی آشکار می‌شود.

رئیس شورای تحول و ارتقا علوم انسانی در پاسخ به سؤال دیگری که برخی اساتید برای تحول در علوم انسانی مقاومت می‌کنند، اظهار داشت: بعضاً‌ منشاء مکتبی و فکری در عده‌ای از اساتید‌ است که هر گونه تغییر مطالب علوم انسانی غربی را ناروا می‌شمرند و تصورشان این است همان گونه که فیزیک، شیمی و ریاضی تغییر نمی‌‌کند، باید در علوم انسانی هم همین رفتاری را داشته باشیم و ما چنین چیزی را تأیید نمی‌کنیم،  مثلاً عده‌ای از اینکه درس انقلاب اسلامی و اندیشه سیاسی امام را در برنامه علوم سیاسی گنجانده شد، مخالف بودند،‌ این یک دیدگاه است.

وی ادامه داد: اما پاسخ ما این است که انقلاب اسلامی در چهل سال گذشته تحولی در علوم سیاسی در دانشگاه‌های جهان ایجاد کرده است که طبق آمار 15 سال گذشته بیش از هزار پایان‌نامه مرتبط با موضوع انقلاب اسلامی در خارج نوشته شده است.

حداد عادل در واکنش به این سؤال که شورای تحول به گلچین کردن اساتید و حتی بعضاً‌ سختگیری‌هایی برای همراه شدن اساتید برای همکاری با این شورا مبادرت کرده است، گفت: شما مورد اعدام را از قلم انداختید، نه این گونه نیست، ممکن است تفاوت دیدگاه باشد، اما باب گفت‌وگو باز است، اما برای ما مهم است که اساتید دغدغه تحول در علوم انسانی را داشته باشند، بنابراین اساتیدی که برای عضویت دعوت شدند از دانشیار به بالا هستند، همگام با وزارت علوم گام بر می‌داریم و قبل از اینکه موردی به تصویب شورا برسد در اختیار اساتید می‌گذاریم تا هر گونه نقد و پیشنهاد خود را ارائه دهند.

وی گفت: ترجمه در کتاب‌های دانشگاهی امری اجتناب‌ناپذیر است و در بسیاری از رشته‌ها نیازمند ترجمه هستیم، اما نباید به عنوان آسان‌ترین کار در نظر گرفته شود،‌بلکه باید جرأت تألیف هم داشته باشیم که متأسفانه اندک هستند اساتیدی که دست به تألیف می‌زنند