تهران: بیان سبک زندگی امام رضا(ع) در کتاب «زندگی به سبک رضوی»

به گزارش حلقه وصل، یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های فرهنگ و تمدن بشر، شیوه و سبک زندگی انسان است. این مسئله پُراهمیت در ارتباطی مستقیم و عمیق، به باورها و جهان‌بینی بشر گره خورده و تأثیری متقابل میان باورها و سبک زندگی را رقم زده است. بدین ترتیب بدیهی است که با نفوذ سبک زندگی غربی و غیر اسلامی، نمی‌توان باورهای دینی و الهی را از گزند ضعف و فروپاشی مصون داشت.

پس از تأکیدهای مکرر رهبر انقلاب مبنی بر اهمیت جایگاه سبک زندگی و فرهنگ در ایجاد و شکل‌دهی تمدن نوین اسلامی، عقب ماندگی مسلمانان در این زمینه، نفوذ و سیطره فرهنگ و سبک زندگی بیگانه در زندگی مسلمانان و صدمات متعدد و وایران‌گر این نقطه ضعف بر پیکره جامعه اسلامی، فعالیت‌های فکری و پژوهشی متعددی پیرامون این موضوع شکل گرفته است.

یکی از آثار ارزنده و مفید در این زمینه را حجت الاسلام محمدتقی فعالی با نگارش مجموعه‌ای 8جلدی با عنوان سبک زندگی رضوی، به علاقه‌مندان و محققان این موضوع، عرضه کرد. این مجموعه با ظاهری زیبا و جذاب توسط انتشارات بنیاد بین‌المللی فرهنگی هنری امام رضا(ع)، به زیور طبع آراسته گردیده است.

هریک از جلدهای این کتاب به موضوعی خاص در زمینه سبک زندگی، اختصاص یافته است که این موضوعات عبارت است از: 1) روابط میان فردی 2) مناسبات اجتماعی 3)ازدواج و خانواده 4) بهداشت غذا و تغذیه 5) بهداشت فردی و محیط زیست 6) زندگی معنوی 7) بینش‌ها و ارزش‌ها 8) سنن الرضا(ع).

با توجه به کمیت بالای کتاب‌های ترجمه شده در زمینه سبک زندگی و شیوه‌های موفقیت در زندگی، مؤلف این کتاب در دیباچه آن به موضوعی مهم پرداخته و پرداختن به مباحث سبک زندگی و نیز فنون موفقیت را در سه شکل، منحصر دانسته است: شکل اول، کپی برداری و ترجمه آثار غربی و واردات فکری و فرهنگی غرب است که وابستگی فرهنگی را درپی خواهد داشت و ما را مقهور سیطره فکری و فرهنگی بیگانگان خواهد ساخت. شکل دوم، اسلامیزه کردن سبک زندگی غربی و همگام کردن متون و تعالیم دینی در جهت تأیید فرهنگ و سبک زندگی بیگانه است که این شکل علاوه بر تأثیرات مخرب شکل اول، خیانت و دروغی بزرگ در حق دین مبین اسلام است. اما در شکل سوم که روش مؤلف در این کتاب است، منابع و تعالیم الهی و دینی، مبنای اصلی قرار می‌گیرد و علاوه بر استخراج سبک زندگی صحیح، موضوعات و دیدگاه‌های دیگر نیز به این منابع اصلی عرضه می‌شود و نه تحمیل.

این کتاب با ارائه آیات نورانی قرآن کریم، روایات و سیره امامان معصوم علیهم السلام و مطالب عقلی، هر کدام از موضوعات مرتبط با سبک زندگی را مورد بررسی و تبیین قرار داده است. از آنجا که امام رضا(ع)، روایات متعدد و بسیاری را در زمینه سبک زندگی به عنوان تراثی ارزشمند برای بشر به ارمغان نهاده، اغلب احادیث موجود در این مجموعه، به وجود مقدس امام رئوف7 تعلق دارد.

کتب روایی دست اول و معتبر شیعه، مانند: کافی اثر مرحوم کلینی، توحید، علل الشرایع، عیون اخبار الرضا و خصال شیخ صدوق;، بحارالانوار مرحوم مجلسی در کنار کتب تفسیری مهم شیعه مجموعه‌ای زرین را به عنوان منابع علمی مورد استفاده در این کتاب تشکیل داده است.

نحوه بیان موضوعات به شکلی کاربردی و به دور از اطناب، اصطلاحات علمی پیچیده و مباحث حاشیه‌ای، باعث شده است که این کتاب برای عموم قابل استفاده بوده و در سطح حوصله و درک تمام اقشار جامعه قرار گیرد.

بیان سبک زندگی، در برخی از موضوعات، مستلزم ارائه مصادیق جزئی و محسوس است که در این کتاب نیز مؤلف به خوبی پس از بیان مفاهیم و مسائل کلی با ایجاد ارتباط میان این کلیات با مصادیق عینی، مطالب کابردی و مفیدی را از منابع تفسیری و روایی استخراج کرده و در اختیار خوانندگان قرار داده است.

به عنوان مثال در جلد دوم این مجموعه، تحت موضوع مناسبات اجتماعی، فصلی از کتاب به مبحث سفر و اوقات فراغت پرداخته و پس از بیان اهمیت سفر و انواع آن، ایام سفر، دعای سفر، خوردنی‌های سفر و مطالبی جزئی از این قبیل را منطبق با سبک زندگی اسلامی و مبتنی بر آیات و روایات بیان کرده است.

در جلد چهارم از این مجموعه نیز پس از بیان مفاهیم و تعالیم کلی اسلام در مورد بهداشت غذا و تغذیه، انواع مزاج‌ها، خواص خوراکی‌ها و خصوصیات استفاده از برخی خوراکی‌ها با تمسک به منابع اسلامی بیان شده است.

این مجموعه 8 جلدی کلیدی طلایی جهت گشودن باب تازه‌ای در زندگی تکراری و خسته‌کننده مدرن است که هوایی تازه را مبتنی بر تعالیم الهی، وارد فضای زندگی انسان می‌سازد.