یزد: برنامه سازی برای «نوروز» آری؛ برای «انقلاب» خیر!

سرویس معرفی_مصطفی رزاقی: از سال‌های ابتدایی انقلاب اسلامی، ایام دهه فجر جزء یکی از پرطرف‌دارترین زمان‌های نمایش سریال‌های مناسبتی به حساب می‌آمد و بینندگان تلویزیون، خاطرات فراوانی با «شاه دزد»، «طبل توخالی»، «چاق و لاغر»، «تا صبح...»، «ارمغان تاریکی» و «پروانه» در سال‌های اخیر دارند و تصویر ذهنی نسل‌های جدید انقلاب را از حال و هوایی که هیچ‌گاه به صورت مستقیم در آن حضور نداشته اند را ساخته است. اما امسال جای خالی سریال مناسب و متناسب با موضوع انقلاب در آنتن شبکه‌های مختلف بسیار خالی است و برنامه خاصی برای این‌ شب‌ها در نظر گرفته نشده است.

تنها سریالی که امسال به صورت مستقیم به اتفاقات انقلاب و چالش و جنب‌ و جوش مردم می‌پردازد، سریال «حانیه» به کارگردانی «سید جلال دهقانی اشکذری» است. سید جلال دهقانی اشکذری که این روزها «خانه‌ای کنار ابرها» را بر روی پرده سینما دارد به سراغ ساخت این سریال در بستر تاریخ انقلاب اسلامی رفته است.

«حانیه» در یزد تصویربرداری شد و درباره زندگی ستوانی به نام «سعید» است که همراه خانواده‌اش به یزد منتقل شده و آن‌جا در خانه سید جعفر که یکی از بازاریان انقلابی شهر یزد است، سکونت می‌کند، حضور ستوان در خانه این مرد انقلابی ماجراهایی را به‌وجود می‌آورد. قصه این سریال بر اساس خاطرات شفاهی و مکتوب شخصیت‌های فعال انقلاب شکل گرفته و بعضی از شخصیت‌های آن واقعی هستند و ما به‌ ازای بیرونی دارند.

لازم به ذکر است، 9 بازیگر از تهران به نام‌های جعفر دهقان، محمد کاسبی، عباس غزالی، میرطاهر مظلومی، سیما خضرآبادی، رزیتا غفاری، الهام چرخنده، زهرا سعیدی، هستی مهدوی فر هنرنمایی می کنند و 20 بازیگر از یزد از جمله مرتضی نسیم سبحان، محمد رضا امیرخانی، اصغر باروتکوب زاده، سید مرتضی موسوی پور، علی محمد ناصر بافقی، مرتضی کورغلی، ثریا شهبازیان، جمیله ستوده نیا و مهدی قانع با آن ها هم بازی هستند که بازیگران یزدی، محمد کاسبی و سیما خزرآبادی بازیگر نقش "حانیه" به صورت استثنا و متناسب با نقش به لهجه یزدی صحبت می کنند و سایر عوامل این سریال به این شرح هستند: چهره‌پرداز: مهری شیرازی، نورپرداز و تصویربردار: عباس عسگری، صدابردار: سعید بهرامی، دستیار اول کارگردان: بابک نبی زاده، مدیر تولید: سعید زارعیان، طراح صحنه و لباس: براهیم کرامتی، عکاس: احمد سیفی پور و صداگذار: افشاریان.

حلقه وصل با سیدجلال دهقانی اشکذری در مورد این سریال به گفتگو نشسته است. در این گفتگوی کوتاه اشکذری در رابطه با شکل‌گیری داستان «حانیه» گفت: ایده اصلی داستان سریال جایی شکل گرفت که خاطراتی از دوستان در رابطه با اتفاقات دهه 50 در بازار یزد شنیده و پس از آن تحقیقات میدانی از شاهدان وقایع و کسانی که درگیر این ماجرا بودند انجام شد. بعد از مطالعه خاطرات آیت‌الله صدوقی و فعالیت‌های ایشان، مانند انتشار اعلامیه‌های حضرت امام(ره) از یزد به سراسر کشور و ضبط و تکثیر سخنان امام(ره) در بیت آیت الله صدوقی به این نتیجه رسیدیم که این وقایع می‌تواند بستر خوبی برای انتقال مفاهیم و روایت تاریخی انقلاب باشد.

وی افزود: شروع کار از یک سال و نیم پیش شکل گرفت، البته با وقفه‌هایی هم همراه بود و حدود سه ماه پیش تولید و سپس در دوماه فیلم برداری سریال انجام شد و حدود دوماه هم تدوین و صداگذاری به طول انجامید.

کارگردان «خانه‌ای کنار ابرها» در رابطه با انتخاب «یزد» گفت: اولین دلیل انتخاب شهر یزد به عنوان محل فیلمبرداری، شناخت قبلی از مردم و فضاهای طبیعی و حال و هوای مردم این شهر بود. به خاطر همین اشراف به فضا هیچ‌کدام از فضاهای فیلم‌برداری را بازسازی نکردیم. دلیل بعدی ما هم این بود که در فیلم‌هایی که تاکنون ساخته شده به روایت انقلاب در شهرستان‌ها توجه کمی شده و به این اتفاقات که گهگاه حتی از تهران هم پررنگ‌تر بوده، مغفول مانده است.

دهقانی اشکذری ورود جوانان به این عرصه را دشوار دانست و افزود: ورود به فضای روایت انقلاب برای جوان‌ها بسیار سخت است و کار کردن این موضوعات نیاز به پشتیبانی و اعتماد مدیران دارد، چرا که بیننده‌ی تیزبین ایرانی خیلی خوب متوجه کاستی‌ها و اشتباهات این کارها می‌شود. حتی روایت دهه چهل به نسبت دهه پنجاه ساده‌تر به نظر می‌رسد... تمام سعی ما این بود که کاری کنیم که مخاطب با فضای فیلم هم‌زادپنداری کند ولی واقعیت این است که بیننده‌ای‌ که انقلاب را از نزدیک می‌شناسد با کوچک‌ترین اشتباه واکنش نشان می‌دهد.

وی با اشاره به این که اهمیت انقلاب اسلامی به نسبت مناسب‌های دیگر مانند نوروز برای برنامه‌ریز‌های تلویزیون کم شده است، ادامه داد: حساسیت ‌روی کارهای این‌چنینی بسیار بالاست و به دلیل این که تولید فیلم و سریال با مضمون انقلاب و دفاع مقدس بسیار کم است، وقتی کاری تولید می‌شود ایرادات فراوانی هم به آن گرفته می‌شود. به همین خاطر وقتی کسی به این عرصه ورود می‌کند باید حق مطلب را ادا کند. در مقابل در کارهای اجتماعی وضعیت به این شکل نیست و وقتی کار هم بد از آب در می‌آید از آن تعریف می‌کنند یا حداقل بدی‌های آن را می‌پوشانند و به راحتی از کنار آن رد می شوند. در کنار این‌ها هزینه‌ی ساخت ‌بیش‌تر، هزینه تحقیقات و سختی فراهم کردن امکانات لازم باعث می‌شود کم‌تر کسی به ساخت فیلم‌هایی با این موضوع بپردازد.

کارگردان سریال «حانیه» خاطرنشان کرد: اگر به سریال‌های مناسبتی این روزهای تلویزیون نگاه کنید می‌بینید شبکه سه در حال تکرار «پروانه» است، شبکه یک هم «گذر از رنج‌ها» را در حال پخش دارد که یک کار روتین چندین ساله است و کسی از قبل برنامه‌ریزی روی این موضوع نداشته است...

گفتنی است سریال «حانیه» به تهیه‌کنندگی علی مهام در 13 قسمت 45 دقیقه‌ای برای گروه فرهنگ، تاریخ و هنر شبکه دو ساخته شده است. ضمن این که جمال شورجه به عنوان مشاور پروژه این مجموعه تلویزیونی را همراهی می کند.

+صفحه اختصاصی سریال در وبسایت شبکه دو سیما

+گزارش تصویری از ساخت«سریال حانیه»