به گزارش حلقه وصل، روند تحولات 2 ماهه اخیر منطقه خلیج فارس به گونهای با سرعت و پرتنش پیشرفته است که شاید کمتر مقطع تاریخی را بتوان پیدا کرد که این منطقه شاهد چنین تحولاتی بوده باشد.
روند تحولات در منطقه خلیج فارس پس از آن شکل ویژهای به خود گرفت که آمریکاییها اعلام کردند تحریمهای نفتی شدیدتری را علیه ایران اعمال میکنند و قصد دارند فروش نفت ایران را به صفر برسانند. مقامات کشورمان هم در واکنش به این اقدام آمریکاییها در موضع گیریهای متفاوتی اعلام کردند که اگر قرار باشد ایران نتواند نفت خود را به فروش برساند، به عنوان تامین کننده امنیت مهمترین آبراه انرژی جهان، اجازه نخواهد داد دیگران نیز از این منطقه نفت صادر کنند.
تصمیم آمریکاییهای مبنی بر به صفر رساندن فروش نفت ایران سرآغاز ایجاد تحولاتی در منطقه خلیج فارس شد که از 2 ماه گذشته آغاز شده و تا کنون نیز ادامه دارد.
در ادامه به صورت روزشمار نگاهی به روند تحولات اخیر در منطقه خواهیم داشت.
انفجار 4 نفتکش در بندر الفجریه امارات:
سحرگاه 22 اردیبشهت انفجاری در بندر الفجیره امارات رخ داد که در نتیجه آن چهار نفتکش دچار حریق و آتش سوزی شدند. در ابتدار مسئولان اماراتی این حادثه را تکذیب میکردند اما با گذشت زمان مجبور شدند که اصل ماجرا را بپذیرند.
هر چند از همان آغاز این ماجرا رسانههای غربی سعی در آن داشتند تا مقصر اصلی این حادثه را ایران جلوه دهند، اما هیچ گونه شواهدی دال بر اینکه ایران این کار را انجام داده باشد بدست نیامد. مسئولان کشوری و لشکری جمهوری اسلامی نیز هرگونه ارتباط ایران با انفجار نفتکش ها در بندر الفجیره را رد کرده و سرلشکر باقری رئیس ستاد کل نیروهای مسلح در این رابطه گفت که "ایران آنقدر شهامت دارد که اگر کاری را انجام داده باشد مسئولیت آن را بپذیرد".
حمله پهپادی انصار الله به خطوط لوله صادرات نفت عربستان:
24 اردیبهشت یگان پهپادی ارتش و کمیتههای مردمی یمن با هفت فروند پهپاد قاصف 2 به اهدافی حیاتی و حساس در جنوب عربستان حمله کردند. از جمله مهمترین این اهداف، تاسیسات نفتی عربستان و خطوط انتقال نفت از شرق به غرب این کشور بود که هدف حمله پهپادهای انتحاری انصارالله قرار گرفت.
شدت این حملات به صورتی بود که عربستانیها -که معمولا حملات یمن را تکذیب یا آن را کم اهمیت جلوه میدهند- این بار مجبور به اعتراف شدند. در همین راستا وزیر انرژی عربستان با تایید حمله پهپادی انصار الله به تاسیسات نفتی عربستان گفت که در پی این حملات، دو ایستگاه پمپاژ نفت و خطوط انتقال نفت از شرق عربستان به بندر ینبع در سواحل غربی هدف قرار گرفتهاند و دچار خسارت شدهاند.
تنفجار در دو نفتکش ژاپنی در تنگه هرمز:
یک ماه بعد از انفجار چهار نفتکش در بندر الفجیره امارات، 23 خرداد دو نفتکش در دریای عمان و درهانه خروجی تنگه هرمز دچار سانحه شدند. این دو نفتکش شامل نفتکش «Front Altair» که با پرچم جزایر مارشال متعلق به نروژ از قطر «اتانول» بارگیری کرده بود و نفتکش «Kokuka Courageous» که با پرچم پاناما از «الجبیل» عربستان بهمقصد سنگاپور، محموله «متانول» حمل میکرد، دچار حادثه شدند.
پس از وقوع این حادثه وزیر تجارت ژاپن اعلام کرد که محموله این نفتکشها متعلق به این کشور بوده است. این حادثه درست در زمانی اتفاق افتاد که نخست وزیر ژاپن در حال دیدار با رهبر معظم انقلاب اسلامی برای رساندن پیام ترامپ به ایران بود که البته رهبر انقلاب حاضر به پذیرش پیام ترامپ نشدند.
پس از این حادثه نیز رسانهها و برخی دولتمردان غربی سعی در آن داشتند تا با باز کردن پای ایران به این ماجرا، جمهوری اسلامی را مقصر اصلی این حادثه جلوه دهند اما باز هم هیچ سند و مدرکی برای متهم کردن ایران بدست نیامد. ضمن اینکه در همان دقایق اولیه این سانحه یک قایق امداد و نجات ایرانی و همچنین شناورهای نیروی دریایی ارتش خدمه یکی از کشتیها را نجات دادند و کشتی صدمه دیده را نیز به سواحل ایران هدایت کردند.
حمله راکتی به دفاتر شرکتهای نفتی خارجی در بصره عراق:
چهارمین حادثه نفتی نیز در یک ماه اخیر در منطقه رخ میدهد و این بار تنها یک هفته پس از انفجار دو نفتکش در دریای عمان ، 29 خرداد ماه دفاتر شرکتهای نفتی خارجی مستقر در شهر بصره عراق مورد حمله راکتی قرار میگیرند که در پی آن چند تن از کارکنان این شرکتها زخمی میشوند.
محلی که در بصره عراق مورد حمله راکتی قرار گرفت، شرکتهای اکسون موبیل آمریکا، شل انگلیس و انی ایتالیا قرار داشتهاند.
سرنگونی پهپاد جاسوسی آمریکا توسط سپاه:
بامداد روز 30 خرداد یک فروند پهپاد MQ-4C آمریکایی که از پایگاه الظفره امارات برخاسته بود، پس از آنکه به اخطارهای قرارگاه پدافند هوایی درباره نقض حریم هوایی ایران توجه نکرد،با شلیک موشک زمین به هوا از سامانه پدافندی سوم خرداد نیروی هوافضای سپاه پاسدارن انقلاب اسلامی بر فراز آسمان منطقه کوه مبارک استان هرمزگان سرنگون شد.
پس از این اقدام سپاه، آمریکاییها ادعا کردند که پهپاد آنها بر فراز آبهای بین المللی در حال پرواز بوده است اما با مشخص شدن مکان دقیق انهدام پهپاد، معلوم شد پهپاد آمریکایی 4 مایل به آسمان ایران تجاوز کرده بود که توسط پدافند هوایی نیروی هوافضای سپاه سرنگون شد.
در پی این ماجرا، ترامپ اعلام کرد قصد حمله به ایران را داشته است اما پس از اطلاع از میزان تلفات این حمله از تصمیم خود منصرف شده است. اما این اظهار نظر ترامپ با واکنشهای متفاوتی مواجه شد و غالبا آن را از سر استیصال و شتاب زده دانستند.
انفجار خطوط لوله پالایشگاه بانیاس سوریه:
یکم تیرماه وزیر نفت سوریه از وقوع چند انفجار در خطوط انتقال نفت به پالایشگاه بانیاس سوریه خبر داد. بر اثر این انفجارات تمامی خطوط انتقال نفت به این پالایشگاه که در زیر آب قرار داشتند بر اثر خربکاری دچار انفجار و تخریب شدند.
تحریم فرماندهان عملیاتی نیروی دریایی سپاه:
پس از سرنگونی پهپاد MQ-4C، آمریکاییها 3 تیرماه در اقدامی شتابزده 5 نفر از فرماندهان عملیاتی مناطق نیروی دریایی سپاه را در لیست تحریم قرار دادند.
توقیف نفتکش ایرانی در جبل الطارق:
13 تیرماه نفتکش ایرانی گریس 1 که حامل 2 میلیون بشکه نفت خام بود توسط نیروی دریایی انگلیس در آبهای منطقه جبل الطارق توقیف شد. انگلیس دلیل این اقدام خود را نقض تحریمهای اتحادیه اروپا درباره سوریه از سوی ایران بیان کرد.
اما این اقدام انگلیسیها موجب شد تا وزارت امور خارجه سفیر انگلیس در تهران را احضار کرده و مراتب اعتراض شدید خود را به این اقدام اعلام دارد. از سوی دیگر نیز مقامات جمهوری اسلامی ایران این توقیف نفتکش ایرانی را مصداق راهزنی دریایی دانسته و متذکر شدند که دزدی دریایی انگلیس را بی پاسخ نمیگذارند.
رهبر معظم انقلاب اسلامی نیز در دیدار با ائمه جمعه سراسر کشور گفتند: "جمهوری اسلامی دزدی دریایی انگلیس خبیث را بی پاسخ نمیگذارد".
طرح ادعای تلاش سپاه برای توقیف نفتکش انگلیس:
20 تیرماه وزارت دفاع آمریکا اعلام کرد که 5 قایق نیروی دریایی سپاه قصد داشتند تا یک نفتکش انگلیسی را در خلیج از مسیر خود منحرف و مجبور به ورود به آبهای ایران کنند اما با دخالت ناو انگلیسی "اچ ام اس مونت رز" از تصمیم خود منصرف شدهاند.
پس از این ادعا منطقه پنجم نیروی دریایی سپاه با صدور اطلاعیهای این موضوع را تکذیب کرد و اعلام کرد شناورهای نیروی دریای سپاه هیچگونه مواجهای با شناورهای خارجی نداشتند.
توقیف نفتکش ریاح توسط سپاه:
23 تیرماه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرد که نفتکش ریاح را که درحال انتقال سوخت قاچاق از لنجهای ایرانی به نقاط دور دست بوده است را توقیف کرده است.
بر اساس اطلاعیه سپاه، یگانهای شناوری منطقه یکم نیروی دریایی سپاه پس از هماهنگی با مقامات قضایی کشتی ریاح را که حامل یک میلیون لیتر سوخت قاچاق بوده است را با 12 خدمه خارجی توقیف کردند.
ادعای ترامپ در باره سرنگونی پهپاد ایرانی:
27 تیرماه دونالد ترامپ رئیس جمهور آمریکا گفت که یک فروند پهپاد ایرانی توسط ناو باکسر در منطقه خلیج فارس سرنگون شده است.
در ادامه وزارت دفاع آمریکا اعلام کرد که ناو باکسر یک پهپاد را در خلیج فارس سرنگون کرده اما هیچ اشارهای به ایرانی بودن آن نکرد.
ساعاتی پس از این ادعای ترامپ، سپاه پاسداران در اطلاعیهای اعلام کرد که پهپاد نیروی هوافضای سپاه بر خلاف ادعای ترامپ پس از انجام ماموریت خود و رصد ناوگروه آمریکایی به سلامت به پایگاه خود باز گشته و سپاه با انتشار فیلم رصد ناو گروه آمریکایی توسط پهپادهای سپاه دروغ ترامپ را برملا میکند.
در ادمه سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با انتشار فیلم رصد ناوگروه آمریکایی توسط پهپاد سپاه دروغ بودن ادعای رئیس جمهور آمریکا را اثبات کرد.
توقیف نفتکش انگلیسی توسط سپاه:
جمعه28 تیرماه نیروی دریایی سپاه نفتکش انگلیسی استنا ایمپرو را در منطقه تنگه هرمز توقیف کرد.
نفتکش انگلیسی هنگام عبور از تنگه هرمز بهعلت رعایت نکردن قوانین و مقررات بینالمللی دریایی بنا به درخواست سازمان بنادر و دریانوردی استان هرمزگان، توسط یگان شناوری منطقه یکم نیروی دریایی سپاه توقیف شد.
نفتکش انگلیسی برخلاف قوانین و مقررات دریانوردی دستگاه موقعیتیاب خود را خاموش کرده و بهخلاف رویه جاری، بهجای حرکت در مسیر ورودی خلیج فارس در تنگه هرمز، از مسیر خروجی در جنوب در حال ورود بود که احتمال ایجاد حادثه و تصادف با کشتیها را بالا میبرد.
کشتی انگلیسی Stena Impero همچنین به هیچکدام از تذکرات دادهشده نیز توجهی نکرده بود.
روند تحولات در خلیج فارس ومنطقه غرب آسیا همچنان با سرعت در حال طی شدن است هر روز باید منتظر اتفاق جدیدی در خلیج فارس بود. اما آنچه در این بین مهم است آنکه تا کنون روند تحوالات برخلاف خواست غربیها و به ویژه آمریکا رقم خورده است.